Avrupa’da Gaz Fiyatları Yüzde 100’ün Üzerine Çıktı
Avrupa’da gaz fiyatları, Hürmüz Boğazı’nın kapanması ve Katar’daki üretim durması sonrası yüzde 100’ü aştı.
ABD ve İsrail’in İran’a yönelik gerçekleştirdiği ortak saldırılar, küresel enerji tedarikinde kritik bir öneme sahip olan Hürmüz Boğazı’nın kapanmasına yol açtı. Bu gelişme, Katar Enerji’ye ait sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) tesisinde üretimin durması ile birleşince Avrupa’daki gaz fiyatları yüzde 100’ü aşan bir artış gösterdi.
Dünyanın LNG ihracatının yaklaşık yüzde 20’sinin gerçekleştiği Hürmüz Boğazı’nda ticari gemi trafiği durma noktasına geldi. Katar, LNG ihracatının büyük bir kısmını bu boğaz üzerinden gerçekleştiriyordu. İran’dan fırlatılan bir insansız hava aracı, Katar’ın Ras Laffan Sanayi Şehri’ndeki LNG üretim tesisini hedef alarak, şirketin üretimi durdurmasına sebep oldu.
Boğaz’dan LNG sevkiyatının yapılamaması ve Katar’daki tesisin üretim durması, Avrupa’daki gaz fiyatlarının yükselmesine neden oldu. Hollanda merkezli sanal doğal gaz ticaret noktası TTF’de, nisan vadeli kontratlarda megavatsaat başına gaz fiyatı, TSİ 14.20 itibarıyla 65,5 avroya kadar yükseldi. Bu fiyat, ABD ve İsrail’in saldırıları öncesinde 27 Şubat’ta megavatsaat başına 31,95 avro seviyesindeydi.
Sonuç olarak, Avrupa’daki gaz fiyatları, saldırılar öncesine kıyasla yüzde 100’ün üzerinde bir artış göstermiş oldu. Fiyatlardaki günlük artış ise yüzde 47’ye ulaştı.
Uluslararası Piyasalarda Rekabet Artabilir
Küresel LNG ihracat kapasitesinin önemli bir kısmı Katar’da bulunuyor. Katar’daki Ras Laffan ve Mesaieed tesislerinin eş zamanlı kapatılması, 2022’de başlayan Rusya-Ukrayna Savaşı’ndan bu yana doğal gaz piyasasında yaşanan en büyük arz şoklarından biri olarak değerlendiriliyor. QatarEnergy’nin LNG tedarikinde mücbir sebep ilan etmesi, uzun vadeli sözleşmelere bağlı alıcılar için belirsizlik yaratırken, alıcıların spot piyasaya yönelme ihtimalini artırıyor.
Hürmüz Boğazı’ndaki gemi trafiğinin durması, Avrupa ve Asya arasında ABD ve Avustralya’dan gelen alternatif LNG’ye yönelik rekabeti de artırarak fiyatları yukarı çekiyor. Avrupa, Rusya’dan alımı durdurma kararı aldıktan sonra zorlu bir süreçten geçiyor. AB ülkelerinin doğal gaz depolarındaki doluluk oranı, geçen yılın aynı dönemine göre daha düşük bir seviyede, yüzde 30 civarında seyrediyor.
Doğal gaz depolamasını ve arz güvenliğini izleyen Doğal Gaz Koordinasyon Grubu, Orta Doğu’daki çatışmaların etkilerini değerlendirmek amacıyla 4 Mart’ta bir toplantı gerçekleştirecek.
