Bakanlık, Paket Gıdalardaki Yapay Tütsü Kokularını Yasaklıyor

Küresel gıda güvenliği standartlarının yeniden şekillendiği bir dönemde, Türkiye’deki gıda sektörü önemli bir düzenlemeyle karşı karşıya kaldı. Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi (EFSA) tarafından yapılan risk analizleri, paketli gıdalara isli ve füme kokusu veren bazı yapay tütsü aromalarının insan sağlığı üzerindeki güvenilirliğini kanıtlayamadı. Bu gelişmenin ardından Avrupa Birliği, bu maddeleri izinli bileşenler listesinden çıkardı. Tarım ve Orman Bakanlığı, sektör temsilcilerine gönderdiği resmi yazıda, iç pazar üretimi ve dış ticaret operasyonlarını etkileyecek bir geçiş takvimi açıkladı.

Bakanlığın belirlediği takvime göre, gıda üreticilerine formüllerini yenilemeleri için iki aşamalı bir süre tanındı. Yeni düzenlemeye göre, hazır çorbalar, soslar, çerezler ve cips gibi paketli gıdalarda bu aromaların kullanımı 1 Ekim 2026 itibarıyla tamamen yasaklanacak. Et ürünleri, peynir ve işlenmiş balıkçılık gibi gıda kategorilerinde ise üreticilere 1 Ekim 2027 tarihine kadar süre verildi. Belirtilen tarihlerden sonra, bu aromaları içeren ürünlerin üretimi, ham madde olarak kullanılması veya yeniden işlenmesi yasaklanacak.

Finans ve piyasa analistleri, bu yasal düzenlemenin gıda işletmeleri üzerinde önemli bir mali yük oluşturacağına dikkat çekiyor. Özellikle şarküteri ve peynir sektöründe yaygın olarak kullanılan bu kimyasal aromaların alternatiflerinin olmaması, firmaları yeni Ar-Ge yatırımları yapmaya zorlayacak. Fabrikaların geleneksel tütsüleme yöntemlerine dönmesi veya onaylı yeni nesil organik bileşenleri tedarik etmesi gerekecek. Bu durumun, gıda üretim maliyetlerini artırarak raflardaki fiyatları etkilemesi bekleniyor.

Bakanlığın sektöre gönderdiği yazıda, dış ticaret ve gıda denetimlerinde Avrupa Birliği düzenlemelerinin referans alınacağı vurgulandı. Türkiye’deki ulusal mevzuata henüz tam olarak entegre edilmeyen bu kararların, gümrüklerdeki ithalat işlemlerinde ve fabrika denetimlerinde uygulanacağı açıklandı. Uzmanlar, Avrupa pazarına yoğun ihracat yapan Türk gıda markalarının, ticari engellerle karşılaşmamaları için formül değişikliklerine bir an önce başlaması gerektiğini belirtiyor.